Op deze website wordt u het overzicht - meer dan - ‘100 jaar Orthopedagogiek’ gepresenteerd.
Deze website is eigendom van het Hermen J, Jacobsfonds.
Het Hermen J. Jacobsfonds ondersteunt onder andere projecten op het terrein van het speciaal onderwijs. Hermen J. Jacobs was 30 jaar eindredacteur van het toonaangevende tijdschrift voor het buitengewoon onderwijs en publiceerde tientallen artikelen. Deze en vele andere artikelen kunnen via deze site geraadpleegd worden. Indien u toegang wilt hebben tot de artikelen, kunt u een verzoek sturen aan het secretariaat van het Hermen J. Jacobsfonds via secretariaathjjacobsfonds@gmail.com.
U treft hiernaast als eerste het onderdeel
'<< 1909' aan. U komt via deze 'knop' bij
de gebeurtenissen voorafgaand aan 1909, het oprichtingsjaar van - de voorlopers van - het Tijdschrift voor Orthopedagogiek.
Daar kunt u via de 'knop' '>>1909' naar de huidige pagina terugkeren.
Hiernaast wordt het overzicht van 1909 tot en met het huidige jaar weergegeven.
Binnen dit jaaroverzicht wordt een 5-tal categorieën weergegeven, te weten:
- Wetten en regelingen
- Gebeurtenissen
- Ontwikkelingen in het veld
- Artikelen
- Ontstaansgeschiedenis
Zie voor verdere informatie:
Colofon - Disclaimer - Over (rechts - onder)
100 Jaar - 1872
- VERSLAG VAN DEN STAAT DER HOOGE, MIDDELBARE EN LAGERE SCHOLEN IN HET KONINGRIJK DER NEDERLANDEN OVER 1871 - 1872.
LINK -
VERSLAG VAN DEN STAAT DER HOOGE, MIDDELBARE EN LAGERE SCHOLEN IN HET KONINGRIJK DER NEDERLANDEN OVER 1872 - 1873.LINK
- Wet op de besmettelijke ziekten. Vaccinatieplicht wordt weer ingevoerd, dit gold ook voor het bijzonder onderwijs. Artikel 14 bepaalde dat het personen uit huizen en vaartuigen waar cholera, tyfus, pokken, roodvonk, difterie of mazelen heerste verboden was een school te bezoeken tot acht dagen nadat een arts had bepaald dat de ziekte geweken was. Dit gold dus ook voor broers en zussen. Schoolhoofden dienden hier op toe te zien. Als de arts de ziekte had geconstateerd dienden de ouders met een teken op de buitendeur de bezoekers te waarschuwen.
-
Edmund D. Barbour: Rekenmachine.
- In 1871 begon Henri Jurgens als eerste met de productie van margarine.
- Het 'coalitieverbod' wordt opgeheven: een verbod voor arbeiders om zich te organiseren. Naast de Nederlandse afdeling van het 'Internationaal Werklieden-Verbond' komt het 'Algemeen Nederlandsch Werklieden-Verbond', dat nationaal en neutraal-liberaal van oriëntatie is.
-
BEELD
Andere Tijden: uitzending: 05-03-2011. Een bewerking van de documentaire 'De Kleine Zusters van de Heilige Joseph' van Annemarie Strijbosch. De congregatie van de Kleine Zusters van de Heilige Joseph in Heerlen werd in 1872 opgericht door de priester Petrus Joseph Savelberg. De zusters zorgden voor zieken, bejaarden, gehandicapten en kinderen in de eigen streek en op missie in China, Irian Jaya en Kenia. Een leven vol opoffering, maar bovenal van persoonlijke ontwikkeling.
- 1871
| Dr. J. Kat |
| 1871-1957 |
| Psychiater, geneesheer-directeur van 1914 tot 1936 van het Apeldoornsche Bosch, Centraal Israëlitisch Krankzinnigengesticht. In 1909 werd Het Apeldoornsche Bosch in gebruik genomen. Het aantal patiënten nam snel toe: van 235 in 1909 naar 542 in 1921. Het aantal personeelsleden bedroeg in 1909 67 en in 1921 144. Het terrein van 36 ha. werd in de loop der jaren uitgebreid met een groot aantal paviljoens, rust- en herstellingsoorden. Kat was tevens voorzitter van de Geneeskundige Kring in Apeldoorn en van de Examencommissie van de Nederlandsche Vereeniging voor Psychiatrie en Neurologie, bestuurslid van verschillende instellingen. Voor 1948 bereidde hij met A. Querido het preadvies voor voor de wet op de geestelijke gezondheidszorg. |
|
BRON: L.M.L.M. de Goei, De psychohygienisten. Psychiatrie, cultuurkritiek en de beweging voor geestelijke volksgezondheid in Nederland, 1924-1970. Hoofdstuk 4: 'Iets wat het heele volk aangaat'. BRON - BRON - BRON |
|
Apeldoornsche Bosch 1930-1939 Het dagelijks leven van de patiënten in paviljoen S.J.W. van Buuren in de Joodsche psychiatrische instelling het Apeldoornsche Bosch. De bloementuin en het onderhoud hiervan; patiënten laden groenten uit de groententuin op een wagen die wordt getrokken door een paard; het verslepen van steenkool op lorries; stoelenmatten en meubelmaken; ontspanning: korfbal, volksdansen, atletiek en voetbal. |
|
Apeldoornsche Bosch 1935-1939, M. Levie. Catalogus van audiovisueel materiaal Groninger Archieven. Film over de Joodse psychiatrische inrichting 'Apeldoornsche Bosch': een bestuursvergadering; een interieur van een synagoge en een eredienst aldaar. Binnenopnamen: een huishoudles, kleden weven, klassikaal onderwijs, verdelen van stroo in een koeienstal . Een officiële bijeenkomst in het gymnastieklokaal, waarbij aanwezig directeur J. Kat en de heren Lobstein en Parser. Mogelijk betreft het hier de viering van het zilveren jubileum in 1936. |
|
Zilveren jubileum Apeldoornsche Bosch, M. Levie, 1936. Een film gemaakt op het terrein van de Joodse gezondheidsinstelling 'Het Apeldoornsche Bosch'. Met activiteiten ter gelegenheid van het afscheid van directeur dr. J. Kat op 30 april 1936 en festiviteiten n.a.v. het 25 jarig jubileum. Verschillende paviljoens en belangrijke aan de instelling verbonden personen komen in beeld. Patiënten en verplegend personeel doen allerlei wedstrijden en spelletjes. |
- In 1871 heeft Blankenberg samen met zijn broer, zijn zus en een vriend het genootschap Liefdadigheid naar Vermogen opgericht, een charitatieve organisatie voor de bestrijding van armoede in Amsterdam. Zij waren geïnspireerd door de in 1869 in Londen opgerichte Charity Organization Society. In 1946 wordt het genootschap omgevormd tot de Stchting Zorg en Bijstand.
- Vanaf dit jaar hebben meisjes toegang tot de HBS.
-
1872
| Dr. H.G. Hamaker |
| 1872-1948 |
| Arts, behaalde zijn dokterstitel in 1899. Hij werd, als leerling van Heymans, privaat-docent aan de Rijksuniversiteit aan de Utrechtse universiteit in de ‘ervaringspaedagogiek’. Hij was geïnteresseerd in ontwikkelingsstoornissen. 'Het ervaringsmateriaal voor de wetenschappelijke opvoedkunde moet door de praktijk der opvoeding geleverd worden.' Was voorzitter van de Vereeniging voor Paedagogiek en sinds 1922 hoofdredacteur van het Tijdschrift voor Ervarings-Opvoedkunde. Hij richtte in 1927 de psychologisch-paedagogische kliniek op, een soort consultatiebureau. Hiermee kan hij gezien worden als een voorbereider van de consultatiebureaus voor moeilijke kinderen. |
|
BRON: De sociale wetenschappen in Utrecht. Een geschiedenis, onder redactie van W. Koops, H. van Rinsum, J. van Teunenbroek. BRON: Jan-Wilm Delicat, Van ijzeren vuist naar zachte hand? Idee en praktijk in de rijksopvoedingsgestichten 1901-1961. BRON: Ivo van Hilvoorde, Grenswachters van de pedagogiek. BRON: G. Naeff (1924). Over wetenschappelijke opvoedkunde. Den Haag. |
| Gerard Dirk Swanenburg de Veye |
| 1872-???? |
| Volgde gymnasiaal onderwijs en werd in 1899 arts in Amsterdam. In 1927 vestigde hij zich als huisarts in Ter Apel en in 1930 werd hij als eerste districtsschoolarts benoemd in Veendam-Wildervanck. In de jaren 30 verscheen zijn eerste ‘paddestoelenboekje’, met illustraties. Hij kwam in 1942 naar Alkmaar als schoolarts. Hij had ervaring met psychologische testen. |
|
BRON: Eric Haas, Op de Juiste Plaats: de Opkomst Van de Bedrijfs- En Psychologische beroepspraktijk in Nederland. BRON |
| Dr. Adriaan van Voorthuijsen |
| 1872–1952 |
| Geboren: 7 februari 1872 in Beekbergen. - Lagere school Beekbergen. - Gymnasium in Zutphen. - 1892 – 1899 Artsenstudie in Leiden. - 1898 arts-examen. - 10 februari 1899 Promotie tot doctor op het proefschrift: ‘Over sympodie’. - 1899 – 1910 Huisarts te Franeker. - 9 mei 1910 – 31 december 1920 Schoolarts te Groningen. - 1 januari 1921 Benoeming tot Rijksinspecteur voor het Buitengewoon Lager Onderwijs (B.L.O.). - 1921 – 1923 Uitwerking van het Koninklijk Besluit. - 2 Februari 1937 Eervol ontslag als inspecteur van het B.L.O. . - Gelijktijdig benoeming tot raad-adviseur bij het departement van onderwijs, kunsten en wetenschappen. - Overlijden: 10 januari 1952 in Utrecht. • 1918: Voorstander van schoolvoeding. ‘Het is aan ons schoolartsen om ons best te doen, dat er voor deze groep maatregelen worden genomen’, bijvoorbeeld ‘in den vorm van het verschaffen van extra voedsel’ via school. • 1918: Hij pleit voor het uitzenden van kinderen – de zogenaamde ‘bleekneusjes’ - naar gezondheidskolonies als weerstandsverhogend preventiemiddel tegen infectieziekten. • 1919: Schrijft voor de schoolartsenvereniging het ‘vlugschrift’ - 16 pagina’s - ‘Nu uw kind op school gaat’. Het beleefde 20 herdrukken. In het boekje werd het woord expliciet tot de ouders gericht: ‘Ik wil trachten enkele verkeerde opvattingen voor u te schetsen en ik zal daaraan raadgevingen vastknoopen, die zeker nu en dan de vraag bij u zullen doen rijzen, of daarvoor tegenwoordig nog wel gewaarschuwd behoeft te worden. Toch kan ik u verzekeren, dat al hetgeen is behandeld, zich in mijn praktijk als schooldokter telkens en telkens heeft voorgedaan. Laat derhalve ieder in dit kleine magazijn den schoen zoeken die hem past.’ • De eerste en tweede druk bestond uit een oplage van 10.000. Tot de 5de druk uit 1931 telde het vier thematische hoofdstukken: Reinheid, Frissche Lucht, Rust en Beweging en Suikergoed, Tabak en Alcohol. Van Voorthuijsen voegt dan een hoofdstuk over het buitengewoon onderwijs toe waarin hij de ouders wees op de ‘groote betekenis van dezen tak van onderwijs’. • 1924: Nauw betrokken bij de oprichting van de Nederlandsche Vereeniging tot bevordering der geestelijke Volksgezondheid. • Bleef ook zeker tot 1937 de vergaderingen bezoeken en meninggevend opereren. • 1929: Nauw betrokken bij oprichting van de opleiding voor Buitengewoon Onderwijs - 11 mei- de eerste cursus voor deze vakstudie. • Bij zijn afscheid als inspecteur werd hem het gedenkboek het ‘Buitengewoon Lager Onderwijs’ aangeboden. • Op de ledenvergadering van de Centrale Vereeniging voor Lichamelijk Gebrekkigen (CLVG) op 28 februari 1942 houdt Van Voorthuijsen een lezing waarin hij aangeeft ‘dat het hoognodig werd dat er een centraal orgaan voor de zorg voor lichamelijk gehandicapten werd opgericht. De bestaande instellingen doen ieder voor zich goed werk, maar de instantie die op dit gehele gebied verantwoordelijk is, ontbreekt, en daarmee ontbreekt het noodzakelijke verband tussen de diverse instellingen en tijdige opsporing.’ Hij pleitte voor een instantie met aan het hoofd een sociaal voelend medicus, geholpen door sociale werkers. Van Voorthuijsen deed een beroep op het bestuur van de CVLG om het initiatief te nemen tot het instellen van zo’n centraal bureau. • Secretaris van de Staatscommissie inzake Onvolwaardige Arbeidskrachten. • Medisch adviseur van het Koningin Emmafonds. • Ridder in de orde van de Nederlandse Leeuw. • Adviseur van het Koningin Emma Jubileum Fonds. |
| Vader: Notaris. |
| BRON: Rinus Keyman, Bijlage C Beknopt overzicht levensloop Dr. A. van Voorthuijsen in: Dr. A. van Voorthuijsen, grondvester van het speciaal onderwijs in Nederland, Jan Brandsma & Rinus Keyman (red.). |
- Oprichting van 'Tesselschade' door Jeltje de Bosch Kemper.
- Op het instituut van Van Koetsveld wordt een sigarenmaker aangesteld: op de zolder maakte hij met 6 tot 8 jongens 6 uur per week. Hiermee produceerde men 3000 sigaren per jaar. Korte tijd hierna werd een mattenmaker aangesteld.
- Ontstaan in Amsterdam van de 'Openbare Hulponderwijzers Vereeniging' (OHV) die zich materiële verbetering van de positie van de hulponderwijzer tot doel stelt. Het is de OHV die de stoot geeft tot een landelijke vereniging van hulponderwijzers. Bij oprichting telt de 'Nederlandsche Openbare Hulponderwijzers Vereeniging' (NOHV) vier afdelingen - Amsterdam, Rotterdam, Den Haag en Dordrecht - met gezamenlijk 247 leden.
- De eerste bewaarschool startte omstreeks 1828 in Zwolle op initiatief van Jan ter Pelkwijk en ongeveer gelijktijdig door J.S. Mollet in de Berenstraat in Amsterdam.
1872 Vereeniging tot Verbetering der Kleine Kinderbewaarplaatsen - Zorg voor het jonge kind
LINK