Op deze website wordt u het overzicht - meer dan - ‘100 jaar Orthopedagogiek’ gepresenteerd.

Deze website is eigendom van het Hermen J, Jacobsfonds. 
Het Hermen J. Jacobsfonds ondersteunt onder andere projecten op het terrein van het speciaal onderwijs. Hermen J. Jacobs was 30 jaar eindredacteur van het toonaangevende tijdschrift voor het buitengewoon onderwijs en publiceerde tientallen artikelen. Deze en vele andere artikelen kunnen via deze site geraadpleegd worden. Indien u toegang wilt hebben tot de artikelen, kunt u een verzoek sturen aan het secretariaat van het Hermen J. Jacobsfonds via secretariaathjjacobsfonds@gmail.com.

U treft hiernaast als eerste het onderdeel
'<< 1909' aan. U komt via deze 'knop' bij
de gebeurtenissen voorafgaand aan 1909, het oprichtingsjaar van - de voorlopers van - het Tijdschrift voor Orthopedagogiek.
Daar kunt u via de 'knop' '>>1909' naar de huidige pagina terugkeren.
Hiernaast wordt het overzicht van 1909 tot en met het huidige jaar weergegeven.

Binnen dit jaaroverzicht wordt een 5-tal categorieën weergegeven, te weten:
 

  •  
    Wetten en regelingen
  •  
    Gebeurtenissen
  •  
    Ontwikkelingen in het veld
  •  
    Artikelen
  •  
    Ontstaansgeschiedenis

    Zie voor verdere informatie:
    Colofon - Disclaimer - Over (rechts - onder)

100 Jaar - 1919

  • VERSLAG VAN DEN STAAT DER HOOGE, MIDDELBARE EN LAGERE SCHOLEN IN HET KONINKRIJK DER NEDERLANDEN OVER 1919 - 1920. TWEEDE DEEL - LAGER ONDERWIJS.
    LINK
     
  • Ouderdomswet; Staatsblad 1919, nr. 628; in werking: 3 december 1919; voorloper: geen; opvolger: geen; ook wel de vrijwillige ouderdomsverzekering genaamd.
    Ingevoerd door minister Aalberse.
  • Kiesrecht - algemeen - voor vrouwen.
  • Onderwijsraad ingesteld als adviesorgaan.
  • 'Verslag van de Staatscommissie om te onderzoeken wat van staatswege kan worden verricht tot verbetering van het lot van Blinden en Halfblinden' - Eindrapport van de Staatscommissie voor Blinden -.
  • Verslag van de 'Staatscommissie tot onderzoek naar de ontwikkeling der jeugdige personen van 13 - 18 jaar'. Er werd geconcludeerd dat er op het gebied van jeugdzorg en -vorming nog veel werk te verrichten was: de vrije jeugdbeweging zou hierin een grote rol kunnen spelen, daar lag de nadruk op idealisme, gemeenschapszin en buitenleven. Een en ander werd overgelaten aan het particulier initiatief met subsidie van de overheid. Tevens stelde de overheid de Centrale Jeugdraad in. Naar aanleiding van het rapport werd later dit jaar een congres gehouden in Den Haag.
    Er was eens… die jeugd van toen! Een historisch maatschappelijke vergelijking tussen het in 1919 uitgekomen verslag van de ‘Staatscommissie tot onderzoek naar de ontwikkeling der jeugdige personen van 13 – 18 jaar’, en de resultaten van het onderzoek naar de ‘Maatschappelijke verwildering der jeugd’, uit 1952 - Wybo Wiersma
    LINK
     
  • Arbeidswet: invoering van de 8-urige werkdag en vrije zaterdagmiddag en zondag; nachtarbeid beter geregeld en kinderarbeid werd verboden voor kinderen jonger dan 14 jaar; bepaalde typen arbeid werden verboden voor vrouwen en kinderen jonger dan 18 jaar.
    In de jaren vijftig kende Nederland het zogenaamde Engelse weekend. Dat wil zeggen dat arbeiders niet alleen op zondag, maar ook op zaterdagmiddag vrij hadden. Dat was zo geregeld in de Arbeidswet van 1919, een wet die een reactie was op de Russische Revolutie. Toen de communisten in 1917 in Rusland de macht overnamen, voerden zij onder meer een 8-urige werkdag in, wat in die tijd overal in Europa een belangrijke eis van de vakbeweging was. Toen de communistische revolutie naar andere landen dreigde over te slaan, waren de meeste overheden er als de kippen bij om wettelijk een maximumwerktijd te regelen en op die manier de revolutionairen de wind uit de zeilen te nemen.
    Nederland voerde in 1919 als vijftiende land een 8-urige werkdag in. Daarnaast garandeerde de Arbeidswet een werkweek van maxinaal 45 uur, plus een vrije zaterdagmiddag. Toen het met de verspreiding van die revolutie nogal meeviel, sneuvelde in 1922 een deel van de maatregelen al weer. De vrije zaterdagmiddag bleef gehandhaafd, maar de maximumwerkweek werd opgeschroefd tot 48 uur.
    - Annegreet van Bergen, Gouden jaren, 2014, p. 330
  • Opiumwet: reeds in 1912 had Nederland het Internationale Opium Verdrag ondertekend.
  • Een Warenwet en een Vleeskeuringswet worden door de Tweede Kamer geratificeerd; deze worden in1921 van kracht.
  • Leon Theremin: Theremin.
  • William Eccles en F. W. Jordanië: elektronische wipschakelaar.
     
  • Radioamateurs en fabrikanten van radiotoestellen ontwikkelden de radiotelefonie: vanuit Den Haag worden de eerste programma's uitgezonden.
  • De eerste Luchtvaart Tentoonstelling Amsterdam wordt gehouden, georganiseerd door Albert Plesman: 4000 mensen maken een rondvlucht boven Amsterdam.

    Reportage van de Eerste Luchtverkeer Tentoonstelling Amsterdam (ELTA).  De ELTA werd begin augustus gehouden op een terrein aan de Papaverweg in Amsterdam-Noord. De film bestaat uit verschillende items die later zijn samengevoegd tot een korte reportage. Te zien zijn de terreinen van de ELTA in aanbouw en de opening van de tentoonstelling door de minister van Waterstaat A. König. Ook bevat de film korte opnamen van vliegdemonstraties.
     
    1919 Elta
  • Op 18 november overlijdt Domela Nieuwenhuis.
  • 'De Groene' 19 juli
  • Uitgeverij HAGA geeft de Binet-Herderschêetest uit.
    Zie ook 1949.
  • Herderschêe publiceert een voor 'doofstommen' aangepaste versie van de Binet-test.
  • Oprichting van de katholieke blindenbond 'St. Odillia' in Amsterdam.
  • Oprichting 'Vereeniging voor Misvormden', Leiden.
  • Oprichting van een tijdelijk hulpgesticht in Leeuwarden - 400 jongens -.
  • Nederlands Tijdschrift Geneeskunde 1919;63:1790, Gepubliceerd op 15-04-1919

     
  • Door de leeftijdsaanpassing wat betreft kinderarbeid worden op scholen ‘herhalingsklassen’ ingevoerd.
  • VU opent als eerste een aparte polikliniek voor kinderen.
  • Oprichting speciale polikliniek voor de jeugd in de Valeriuskliniek door Mevr. Rümke - toen nog Mej. Bakker -.
  • Oprichting van blindeninstituut 'Bartimeus' te Zeist.
  • Prof. Dr. Ph. A. Kohnstamm sticht het 'Nutsseminarium voor Pedagogiek'.

    De opvoedbaarheid van de intelligentie - Een oud strijdpunt tussen pedagogen en psychologen
    Pieter J. van Strien (2003), Pedagogiek 23e jaargang, nr. 2, 122 - 136
    LINK
     
  • De school en het internaat van Van Koetsveld in Den Haag worden gesloten vanwege financiële problemen.
  • Eerste nummer van 'Paedagogische Studiën'.
  • Reportage van een vakantiedag voor Haagse kinderen.  Het Haagse Vacantie-kinderfeest stelde stadskinderen in de gelegenheid een dag in de natuur door te brengen voor frisse lucht, spel en een voedzame maaltijd. Amersfoort, of liever de heidegebieden bij Birkhoven en Soesterberg, waren een populaire bestemming. Omdat Amersfoort een groot garnizoen had, werden militairen vaak ingezet om dit soort evenementen te faciliteren. De reportage toont ongeveer duizend kinderen die zich om zes uur 's ochtends hebben verzameld op de Haagse Prinsegracht. Het muziekkorps is al van de partij; twee jongetjes staan flink te roffelen op hun trom. Ouders en andere familieleden begeleiden de kinderen naar de trein. Hangend uit het raam zwaaien de kinderen met zakdoekjes naar de achterblijvers. Op de plaats van bestemming staat het Amersfoortse Huzarenkorps hen op te wachten met muziek. De kinderen krijgen een glas melk en legerkoks bereiden enorme hoeveelheden aardappelen, boontjes en 'sju'. De film sluit af met een vrolijke parade, vooropgegaan door een muziekkorps.  Een van de tussentitels meldt dat 'de kindervriend de heer Henri ter Hall' die dag ook van de partij was. De revueartiest is niet herkenbaar in beeld, maar mogelijk is hij één van de heren met bril, snor en hoed vooraan in de optocht. Ter Hall, die destijds een politieke loopbaan ambieerde, heeft zich herhaaldelijk ingezet voor het Haagse Vacantie-kinderfeest. Zijn beide huwelijken bleven kinderloos.
     
    1919 vacantiedag schooljeugd
  • Klassenfoto van de Van Scheffelschool in Culemborg. De foto is van 1919. De vader van Richard van de Velde staat op deze foto. De afbeelding is via Jolanda Vonk (student Master Ecologische Pedagogiek) door Richard van de Velde aan Hans Jansen ter beschikking gesteld.
  • Naar aanleiding van het rapport van de 'Staatscommissie tot onderzoek naar de ontwikkeling der jeugdige personen van 13 - 18 jaar' wordt een congres gehouden 'Opvoeding van de jeugd boven den leerplichtigen leeftijd'. Het congres werd grotendeels door beroepspedagogen bezocht. Men had zorgen over de jeugd wat betreft roken, drinken, dansen, prikkellectuur en vooral ten aanzien van de bioscoop. C.P. Gunning, zoon van J.H. Gunning, hoogleraar pedagogiek. C.P. Gunning was pedagoog, classicus, rector van het Amsterdams Lyceum vanaf 1917 en voorzitter van de Hervormde Raad voor Kerk en Gezin. Hij introduceerde op het congres de term 'derde milieu'. Het congres wordt dan ook wel gezien als het begin van de jeugdzorg en de jeugdbeweging. Daarnaast beklemtoonde hij het belang van het gezin: 'de lichttoren, die alleen redding kan brengen aan het jonge leven, is de lamp in uw huiskamer'.'
  • Diphterie-epidemie. 'De bestrijding van een diphterie-epidemie kostte veel zorg en moeite, het bleek mogelijk gezonde familieleden van lijders tijdelijk hun werk te doen staken, teneinde gevaar voor besmetting van fabriek of werkplaats te voorkomen.'
    Bron: Verslag van den schoolarts der Gemeente Groningen over 1919


  • 14 juni 1919 Algemeen Handelsblad advertentie
  • Voorthuijsen, A. van (1919). Aan ’t werk. Pais, 3, 1-3.
     
  • Vos, G.J. (1919). Conflicten. Pais, 3, 4–9.
     
  • Elias, J. Th. (1919). Elf schoolarts-verslagen over 1917. Pais, 3, 9–14.
     
  • Herderschêe, D. (1919). Het kind en het sprookje. Pais, 3, 17–19.
     
  • Suijling, R.C. (1919). Reorganisatieplannen bij ’t Onderwijs, beschouwd van het standpunt van den Schoolarts. Pais, 3, 20–27.
     
  • Reinink, H. (1919). Een Staatsschool voor spraakgebrekkigen. Pais, 3, 33–36.
     
  • Calliber, A.J. (1919). Eenige wenschen der Christelijke Vereeniging voor achterlijke en zenuwzwakke kinderen. Pais, 3, 36–38.
     
  • Lubsen Nzn., J. (1919). Een hoofdvoorwaarde bij de organisatie van de schoolartstaak. Pais, 3, 39–40.
     
  • Voorthuijsen, A. van (1919). Mongolismus. Pais, 3, 47–48.
     
  • Voorthuijsen, A. van (1919). Schoolverpleging. Pais, 3, 49–52.
     
  • Lubsen Nzn., J. (1919). De taak van de schoolverpleegster. Pais, 3, 53–56.
     
  • Striening, P.W. (1919). De schoolverpleegster als schakel tusschen schoolarts en huisgezin. Pais, 3, 58–60.
     
  • Schreuder Azn., I. (1919). De Schoolverpleegster in de Amsterdamsche Scholen voor B.O. Pais, 3, 60–62.
     
  • Klein, A. (1919). De rol van de hoofdluis bij de verspreiding van vlektyphus. Pais, 3, 65–66.
     
  • Voorthuijsen, A. van (1919). De school en de luizenplaag. Pais, 3, 67–70.
     
  • Reinink, H. (1919). Een Staatsschool voor Spraakgebrekkigen. Pais, 3, 72–78.
     
  • Herderschêe, D. (1919). Schedelmetingen. Pais, 3, 79–80.
     
  • Fehmers, P.J. (1919). Een merkwaardig geval aan de Inrichting voor Doofstommen-onderwijs te Rotterdam. Pais, 3, 81-85.
     
  • Lingmont, W. (1919). Bestrijding der Pediculosis. Pais, 3, 85–89.
     
  • Elias, J. Ph. (1919). De schoolarts voor de rijpere jeugd. Pais, 3, 97–101.
     
  • Herderschêe, D. (1919). De belangen der oudere zwakzinnigen. Pais, 3, 101–104.
     
  • Meijers, F.S. (1919). Een en ander over z.g. onmaatschappelijken en hunne verzorging door de gemeente Amsterdam. Pais, 3, 105–109.
     
  • Wart, W.F.H. v.d. (1919). Zwakzinnigenonderwijs voor het platteland. Pais, 3, 109–113.
     
  • Visser, Fr. (1919). De opvoeding van het achterlijke kind op het platte land. Pais, 3, 113–115.
     
  • Voorthuijsen, A. van (1919). De “trainingsschool” te Vineland. Pais, 3, 118–120.
     
  • Elias, J. Ph. (1919). Scholen voor begaafde kinderen. Pais, 3, 124–126.
     
  • Herderschêe, D. (1919). De tests. Pais, 3, 132–145.
     
  • Voorthuijsen, A. van (1919). Districts-schoolartsen. Pais, 3, 145–150.
     
  • Kappenburg, B.D.G. (1919). School- en Werktuinen. Pais, 3, 150–154.
     
  • Schreuder, P.H. (1919). Aardrijkskunde en Geschiedenis op scholen voor Achterlijken. Pais, 3, 154–156.
     
  • Redactie (1919). Mededeeling der Redactie. Pais, 3, 161–162.
     
  • Haan, C. de (1919). De zorg voor oud-leerlingen. Pais, 3, 162–166.
     
  • Kappenburg, B.D.G. (1919) Het Wetsontwerp de Visser en het Medisch Schooltoezicht. Pais, 3, 166–173.
     
  • Voorthuijsen, A. van (1919). De leeftijd voor de toelating tot de lagere school. Pais, 3, 177–185.
     
  • Vries Jzn., P. de (1919). Onderzoek op hoofd- en kleerenluizen in de lagere scholen der Gemeente Leeuwarden. Pais, 3, 187–191.
     

Vermenigvuldiging en verspreiding zijn verboden en vallen onder het bestaande reprorecht

©2020 | Colofon | Disclaimer | Over | Links